ELÜS İşlem Piyasası

İletişim : 0 332 342 14 44 E-mail: bilgi@ktb.org.tr



BorsaKonya Elektronik Lisanslı Ürün Senedi İşlem Piyasası 7 Aralık 2013 tarihinde Türkiye’nin hububat alanında ilk ELÜS işlemini gerçekleştiren ve kısa bir süre içerisinde ülkenin en yüksek işlem hacmi ve depo kapasitesine ulaşan lider piyasasıdır. BorsaKonya Elüs İşlem Piyasası, Lisanlı Depolarda oluşturulan Elektronik Ürün Senetleri için alıcı ile satıcıyı bir araya getiren web tabanlı ve üyelik bazlı dijital bir platformdur.

BorsaKonya ELÜS İşlem Piyasası çiftçi, tüccar ve yatırımcıların fiyat değişim risklerini yönetebildikleri, ulusal çapta ELÜS alım satımını gerçekleştirebildikleri organize bir piyasadır. BorsaKonya ELÜS İşlem Piyasası şeffaf işleyen yapısı, güvenilir teknik altyapısı ve üyelere uygun hizmetlerin sunulduğu güvenilir ve istikrarlı bir piyasadır.

BorsaKonya Elektronik Lisanslı Ürün Senedi İşlem Piyasasında işlem yapmak isteyen gerçek veya tüzel kişiler, MKK üyesi ELÜS saklayıcı olarak hizmet sunan banka ve aracı kurumlar nezdinde yatırım hesabı açarlar. BorsaKonya üyelik sözleşme setini imzalayarak BorsaKonya ELÜS İşlem Piyasasına kayıt olurlar. Teslim edilecek ürün henüz ELÜS haline gelmemiş ise ürünlerini lisanslı depolara araçla götürürler. Ürün tartılarak yetkili sınıflandırıcı eksperi tarafından standartlarına göre ürün analiz edilir. Ürünün kalite değerleri tespit edilerek lisanslı depoda muhafaza edilip edilemeyeceği belirlenir. Eksper onayı sonrası Lisanslı Depo tarafından MKK ’na, ELÜS ihracı gerçekleştirilerek mudinin yatırım hesabında saklanır. ELÜS ’ün bir nüshası da mudiye bilgi amaçlı verilir. Mudi yatırım hesabında bulan ELÜS ’ü herhangi bir bankadan kredi kullanabilmek amacıyla krediye teminat gösterip kredi de kullanabilir. Mudi ELÜS ’lerin alım-satım işlemlerini BorsaKonya ELÜS İşlem Piyasasına kayıt olduktan sonra kendilerine gönderilen kullanıcı adı ve şifrelerini içeren SMS ile sisteme giriş yaparak gerçekleştirebilir. Mudinin satıma konu edebileceği ELÜS ’ler yatırım hesabında bulunan ELÜS ’ler ile sınırlıdır. MKK tarafından her işlem günü sabahı BorsaKonya İşlem Piyasasına, mudilerin piyasada satabilecekleri ve hacizli durumda bulunan ELÜS stok bilgileri gönderilir. Mudi, BorsaKonya ELÜS İşlem Piyasasında 10:00 - 13:30 seans saatleri içerisinde ELÜS alım satım işlemlerini gerçekleştirebilir. ELÜS İşlem Piyasasında fiyat serbest rekabet şartlarında satıcı tarafından belirlenir. Mudinin seans saatleri içerisinde kendisinin belirlediği fiyat üzerinden verdiği alım satım emirleri piyasa ajanının ekranına düşer ve ajan onayı verildikten sonra emir tahtaya iletilir. Emir onayı aşamasında mudi emri iptal edebilir, ELÜS ’ün miktar ve fiyatını değiştirebilir. Piyasada gerçekleşen alım-satım emirleri takası gerçekleştirilmek üzere Takasbanka gönderilir. ELÜS İşlem Piyasası tarafından iletilen veriler doğrultusunda, Takasbank ELÜS şartlı virman işlemlerini otomatik süreçler üzerinden sonuçlandırır. Şartlı virman sözleşmesinde, ELÜS satan taraf kıymet borçlu/nakit alacaklı, ELÜS alan taraf ise kıymet alacaklı/nakit borçlu olur. ELÜS virmanı MKK sisteminde, nakit virmanı Takasbank sisteminde yapılarak takas işlemi sonuçlandırılır. Takasbank takası gerçekleşen ve gerçekleşmeyen ELÜS işlemlerine ilişkin verileri BorsaKonya ELÜS İşlem Piyasasına iletir.

Lisanslı depoculuk sisteminin teşvik edilmesine ve bu alandaki yatırımların artarak gelişmesine katkı sağlamayı amaçlayan vergi düzenlemeleri yapılarak yürürlüğe girmiştir. Lisanslı depoya tevdi edilen ürün için üreticiye verilen elektronik ürün senetlerinin el değiştirmesinden doğan kazançlar 31/12/2018 tarihine kadar gelir vergisi ve kurumlar vergisinden istisna tutulmuştur. Ürünlerin lisanslı depolara ilk tesliminde ve borsadaki alım satımında katma değer vergisi (KDV) istisnası getirilmiştir. Lisanslı depo işletmesi ile mudi arasında yapılan sözleşmeler ve ürün senetleri damga vergisinden istisna tutulmuştur.






Fiziki Teslimatlı Buğday Vadeli İşlem Sözleşmeleri

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası (VİOP)’ un vadeli işlem ve opsiyon piyasalarında sahip olduğu bilgi birikimi ve teknolojik altyapısı ile Konya Ticaret Borsası’ nın spot piyasa tecrübesi ve bilgi birikimi bir araya getirilerek tarım ürünlerinin türev piyasalarda yatırım ve risk yönetimi aracı olmasına yönelik fiziki teslimatlı buğday vadeli işlem sözleşmeleri 25 Şubat 2016 tarihinden itibaren Borsa İstanbul VİOP’ ta işleme açılmıştır.

Vadeli işlem sözleşmesi, belirli bir vadede önceden belirlenen fiyat, miktar ve nitelikte dayanak varlığı alma veya satma yükümlülüğü veren sözleşmelerdir. Fiziki teslimatlı buğday vadeli işlem sözleşmeleri lisanlı depoculuğun yaygınlaşmasına ve ELÜS’ lerin yatırım aracı olma kabiliyetinin sağlamlaşmasına destek olacağı düşünülmektedir. Fiziki teslimatlı buğday vadeli işlem sözleşmelerinin VİOP’ ta işleme açılmasıyla, ilgili tarım ürünü spot piyasasında etkin fiyat oluşumu sağlanacaktır. Spot ve vadeli fiyatların oluşumu tarım ürünlerinin doğru fiyatlandırılmasını sağlayacaktır. Tarım ürünlerine ilişkin vadeli fiyatların oluşması, ürünlerin ileri vadelerde fiyat belirsizliğini ortadan kaldırarak hem sanayici hem üreticinin gelecek beklentileri ile finansman veya üretim planlamalarını daha sağlıklı yapmalarını sağlayacaktır. Tarım ürünlerinin fiyat oluşumunun daha geniş bir katılımcı kitlesi ile belirlenmesi piyasaların derinleşmesini de sağlayacaktır.